Bàn về tài phán Hiến pháp và thẩm quyền của cơ quan tài phán Hiến pháp ở Việt Nam.
9:58' 5/4/2008
Hiến pháp là văn bản pháp lý cao nhất ghi nhận và khẳng định chủ quyền của nhân dân. Do đó, sự cần thiết phải có cơ chế hữu hiệu bảo vệ tính tối cao của Hiến pháp, phán quyết về những vi phạm Hiến pháp trong hoạt động lập pháp, hành pháp và tư pháp đang là nhu cầu tất yếu ở nước ta. Gần đây, chúng ta đã đưa ra bàn nhiều về mô hình tài phán Hiến pháp và thẩm quyền của cơ quan tài phán Hiến pháp ở Việt Nam.


Liên quan đến cơ chế bảo vệ tính tối cao của Hiến pháp, phán quyết các vi phạm Hiến pháp ở nước ta, đã có các phương án khác nhau được đưa ra: 1- Quốc hội thành lập Ủy ban giám sát Hiến pháp trực thuộc Quốc hội;2- Trao quyền bảo vệ Hiến pháp cho Tòa án nhân dân tối cao; 3- Thành lập Tòa án Hiến pháp độc lập. PGS. TS Trương Đắc Linh trong bài viết của mình đã ủng hộ và phân tích phương án thành lập Tòa án Hiến pháp độc lập là phù hợp nhất nên áp dụng ở nước ta. Vì thành lập Tòa án Hiến pháp độc lập sẽ bảo đảm được tính khách quan, độc lập, hoạt động chuyên trách, theo thủ tục tố tụng Hiến pháp. Tuy nhiên, để thực hiện phương án này, PGS. TS Trương Đắc Linh cũng kiến nghị cần nghiên cứu, sửa đổi một số quy định của Hiến pháp hiện hành, như: tách chức năng lập hiến khỏi Quốc hội, việc sửa đổi Hiến pháp phải bằng trưng cầu ý dân, Quốc hội không có quyền bãi bỏ các văn bản của UBTV Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ... bị cho là trái Hiến pháp, Hiến pháp phải có hiệu lực pháp lý trực tiếp v.v.

Qua nghiên cứu mô hình Tòa án Hiến pháp ở một số nước trên thế giới và nhu cầu thực tiễn ở nước ta, PGS. TS Trương Đắc Linh đã đề xuất một số thẩm quyền chủ yếu của Tòa án Hiến pháp ở nước ta nếu được thành lập. Nếu Tòa án Hiến pháp được thành lập ở Việt Nam và thực hiện đầy đủ các thẩm quyền nói trên sẽ là bảo đảm tổ chức - pháp lý đặc biệt quan trọng để bảo vệ tính tối cao của Hiến pháp, bảo vệ các quyền hiến định của công dân và Hiến pháp sẽ thực sự là nền tảng pháp lý của một Nhà nước pháp quyền.


Tải toàn bộ bài viết

PGS. TS Trương Đắc Linh
Giảng viên Trường Đại học Luật TP.HCM
Nguồn: Tạp chí Khoa học pháp lý, số 6, tháng 12 năm 2007
Các tin tiếp
Các tin trước
Pháp luật về thuế    (5/4/2008)
TIÊU ĐIỂM
Xem nhiều nhất