Ngày 26/12/2009, Hội nghị lần thứ 12 của Thường vụ Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa (Quốc hội) khóa XI đã biểu quyết thông qua Luật Trách nhiệm xâm hại quyền lợi của nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa (Luật Trách nhiệm xâm hại quyền lợi - Luật TNXHQL). Luật có hiệu lực từ ngày 1/7/2010. Tiếp sau các luật Luật Hợp đồng, Luật Vật quyền, đây là một đạo luật quan trọng trong lĩnh vực dân sự ở Trung Quốc. Đạo luật này sẽ là một trong các cơ sở để xây dựng xã hội pháp quyền, nó cũng có nghĩa là Trung Quốc tiến thêm một bước mới tới việc định hình một Bộ luật Dân sự.

Cùng với kinh tế, thương mại, khoa học kỹ thuật và công nghệ luôn phát triển ở đỉnh cao, Hoa Kỳ sở hữu một hệ thống pháp luật tinh nhạy và vô cùng đồ sộ. Ở quốc gia này, các luật có giá trị pháp lý theo từng bang hoàn toàn có thể tồn tại song song với các luật có hiệu lực trên toàn lãnh thổ liên bang. Bài viết này được cấu trúc với hai phần chính. Phần thứ nhất giới thiệu khái quát về Bộ Chuẩn luật Quốc gia Hoa Kỳ (The Code of Laws of the United States of America). Phần thứ hai trình bày vắn tắt về các luật bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trong hệ thống pháp luật thống nhất toàn liên bang của Hoa Kỳ.

Những năm gần đây, các doanh nghiệp Việt Nam gặp nhiều khó khăn do chính sách bảo hộ mậu dịch của Mỹ và một trong các biện pháp rất hay được sử dụng là áp thuế chống bán phá giá. Một loạt các vụ kiện chống bán phá giá mà Mỹ tiến hành trong thời gian qua như vụ kiện cá ba sa, vụ kiện bán phá giá tôm đông lạnh… đều được tiến hành theo một cách thức chủ quan, cửa quyền và bất công đối với các doanh nghiệp xuất khẩu của Việt Nam. Trước tình trạng đó, gần đây Việt Nam đang chuẩn bị kiện Mỹ ra cơ quan giải quyết tranh chấp của WTO về ba nội dung trong pháp luật chống bán phá giá của Mỹ, trong đó phương pháp “Quy về 0” (zeroing) là vấn đề được đề cập đầu tiên.

Sau một thời gian dài chìm trong chiến tranh, Liberia đã có hòa bình và tiến hành bầu cử vào năm 2005, bắt đầu xây dựng một nhà nước dân chủ. Tuy nhiên, hòa bình vẫn còn mỏng manh, trước mặt quốc gia này vẫn còn nhiều thách thức như bình ổn, cải cách và phát triển nền kinh tế, hòa hợp dân tộc, cải cách pháp luật và tư pháp, chống tham nhũng... Trong bối cảnh đó, nghị viện Liberia đóng vai trò không thể thiếu, với tư cách cơ quan đại diện cho lợi ích của nhân dân, kiểm soát chính phủ, xây dựng những đạo luật phục vụ dân chủ và phát triển. Đặc biệt, với chức năng lập pháp, nghị viện Liberia cần “xuất xưởng” những đạo luật tốt vì những mục tiêu nói trên.

Trong quy trình lập pháp ở Liberia, có nhiều chủ thể tham gia chính thức hoặc không chính thức vào hoạt động lập pháp. Các nghị sỹ, chính phủ tham gia chính thức gồm các hoạt động như quyền sáng kiến lập pháp, quyền làm ra luật và thông qua luật, được quy định trong Hiến pháp và pháp luật. Còn các chủ thể khác như các chính đảng, các tổ chức dân sự, báo chí, công dân tham gia không chính thức vào quy trình lập pháp, tức là không được quy định trong luật.

Nói một cách tổng thể, quy trình lập pháp ở Liberia không khác nhiều so với nhiều các nước. Quy trình bắt đầu từ khi xuất hiện ý tưởng lập pháp cho đến khi trở thành đạo luật được ban hành gồm các bước cơ bản như quy trình lập pháp thông thường.

Hiến pháp Liberia quy định nghị viện là cơ quan duy nhất có thẩm quyền làm luật, và nghị viện không thể chuyển giao thẩm quyền này cho cơ quan khác. Tuy nhiên, hành pháp lại được quyền ban hành những quy định có hiệu lực như luật. Điều này tưởng như mâu thuẫn, nhưng không hẳn thế, vì nghị viện đã ủy quyền cho hành pháp thẩm quyền đó, gọi là lập pháp ủy quyền.

Hoàn thiện mô hình và thẩm quyền xét xử vụ án hành chính được xem là một vấn đề bức thiết và còn gây nhiều tranh cãi trong quá trình cải cách hành chính, cải cách tư pháp ở Việt Nam. Để đáp ứng yêu cầu hoàn thiện này, việc học tập kinh nghiệm nước ngoài là cần thiết. Tuy nhiên, Việt Nam nên học tập kinh nghiệm của nước nào, làm sao phù hợp với bối cảnh và đặc điểm văn hóa pháp lý truyền thống là điều không chỉ Việt Nam, mà bản thân các đối tác nước ngoài mong muốn thúc đẩy các hoạt động hợp tác hay trợ giúp pháp lý đối với Việt Nam cũng rất chú trọng.

Việc phân cấp, phân quyền chỉ đạt được mục đích khi các vấn đề được giao cho các cấp phù hợp với năng lực của cấp tương ứng và phù hợp với bản chất của từng vấn đề. Nói cách khác, phải có một đường ranh giới phân định thẩm quyền khoa học, rõ ràng và ổn định tương đối giữa các cấp. Đây cũng là vấn đề mà khoa học tổ chức nhà nước ở nước ta quan tâm. Vì vậy, những kinh nghiệm quý báu của các quốc gia, trong đó có CHLB Đức sẽ là tài liệu đáng tham khảo.

Lịch sử tài phán hành chính của Hungary bắt đầu từ vài trăm năm trước đây. Quyền tài phán hành chính ở Hungary lần đầu tiên xuất hiện ở đạo luật XXVI năm 1896 có chức năng như một toà án hành chính riêng biệt.